Kabızlık nasıl giderilir?

Hepimiz zaman zaman peklik yaşarız. Yolculuk ve diyet değişikliklerinde bunu yaşamamız doğal olarak kabul edilebilirse de bizi zorlar. Hem gaita çıkışı sırasında zorlanırız, hem de yarattığı karın ağrısı ve şişlik gibi yan şikayetler belki de tatilimizi zehir eder.

Levent Buda

Levent Buda


Kronik peklik gerçekten günümüzde pek çok insanı etkilemektedir. Lifli gıdaların diyetteki azlığı ve sıvı alımının yetersizliği bir neden olabilir. Hareketsiz sedanter yaşam da pekliğe neden olabilir. Pek çok hastalığa bağlı ikincil olarak da gelişebilmektedir. Bağırsak kanserleri, bağırsak tıkanıklıkları, guatr, şeker hastalığı, bazı nörolojik hastalıklar, safra ve karaciğer hastalıkları ve bazı ilaçların kullanımı sırasında kabızlık görülebilir. Gebelik ve irritabl bağırsak hastalığı da kabızlığın önemli sebeplerindendir. Karın ameliyatlarında sonra da kabızlıklar görülebilir.
Dışkının uzun sürelerde bağırsakta tutulması sonucunda, dışkı yapısındaki suyu kaybederek sert ve katı bir hal alarak gaita çıkışı zorlaşır. Kronik kabızlıklarda genellikle haftalık dışkı çıkışı üçten azdır. Kişi dışkılayabilmek için çok ıkınmak zorunda hisseder. Dışkılama sonrasında hala tuvalet ihtiyacı hissedebilir.
Uzun süren kabızlıklara baş ağrısı, karın ağrısı, bulantı, kusma, halsizlik, zayıflama, ve karın şişliği eşlik edebilir. Yeni başlayan kanama, ve zayıflama ile birlikte olan kabızlıklarda kanserden şüphelenmek ve ileri incelemelerin yapılmasına gerek vardır.

Uzun süreli ve zorlayan kabızlıklarda anüs çevresinde ikincil hastalıklar görülebilir. Gnellikle hemoroid, yırtıklar ve apse sık rastlanan komplikasyonlardır. Böylesi durumlarda ileri tetkiler yine önemlidir ve mutlaka bir hekim eşliğinde götürülmelidir.

En önemli tedavi yaklaşımı diyet düzenlenmesidir. Mutlaka günde 8-10 bardak su içilmelidir. Bol lifli gıdalar geçilmeli ve diyette mutlaka günlük 20-25 gr kadar lif alınmalıdır. Tam tahıllardan yapılmış ekmekler yada gıdalar yanında, bakliyat, yulaf gibi liften zengin gıdalar tercih edilmelidir. Mutlaka meyve ve sebze diyet rejimi içerisinde yer almalıdır. Eğer yeteri kadar lif alınamıyorsa lifli besin takviyeleri bol su ile tüketilmelidir.

İkinci önemli önlem ise harekettir. Hareket bağırsak hareketlerini düzenler, bu yüzden hayatımıza egzersizi sokmalıyız. Bu ayrıca genel bütünsel sağlığımız için de önemli bir alışkanlıktır. Ayrıca tuvalet ihtiyacı hasıl olduğunda, ertelenmemeli ve mutlaka tuvalete gidilmelidir. Yoksa bağırsakta uzun süre kalan dışkı yapısındaki suyu iyice kaybederek katılaşır ve problemi derinleştirir.

Günümüzde önerilen en önemli doğal ve gıda takviyesi olarak geçen ürün probiyotiklerdir. Bağırsak florasının bozulması kabızlık yanında daha pek çok hastalığa neden olabildiği için bağırsak florasının düzenlenmesi çok önemlidir. Bu amaçla üretilmiş pek çok probiyotik içerikli ürün eczanelerde bolca bulunmaktadır. Bağısak florası normale döndükçe kabızlık da hafifleyecektir. Benim tavsiyem probiyotik yanında bir prebiyotiği de beraberinde almak olacaktır. Çünkü prebiyotikler bu faydalı mikroorganizmaların bağırsakta kolonizasyonunu kolaylaştıracaktırlar. Ayrıca Magnezyum alınması bağırsak fonksiyonlarını destekleyerek kabızlığın giderilmesine yardım ederler.

Taze sıkılmış buğday çimi suyu içeriğindeki yüksek klorofil miktarı ile kabızlıkta önemli kazançlar sağlayabilir.  Aloe vera’nın özsuyu da bağırsak hareketlerini düzenleyici özelliği ile önemli kazançlar sağlayacaktır.

Yine bol su ile tüketilmesi önerilen bazı doğal lif kaynakları gaitayı yumuşatıcı özellikleri ile kabızlığın giderilmesinde kullanılabilirler. Bunlar mide barsak kanalından emilmeyen lif kaynaklarıdırlar ve yapılarına su çekerek gaitayı yumuşatırlar. En önemlileri karnıyarık otu tohumu, keten tohumu, guar zamkı, yulaf kepeği ve çemendir. Küçük miktarlarda alımlar ile başlanması uygundur. Böylece bağırsaklar da birden zorlanmamış olurlar. Ancak bu doğal lifler kullanımları sırasında bazı ilaçların da emilimini azaltabilecekleri için kullanmadan önce eğer düzenli bir şekilde ilaç almak zorunda iseniz mutlaka bir hekime danışmak yararınıza olacaktır.

10 gram keten tohumu bol su ile günde 3 kez alınırsa etkili bir yumuşama sağlayabilir. Karnıyarık otu tohumu piyasada eczanelerde psilyum husk adı ile bulunabilir. Çok aşırı tüketilmemelidir. Sinameki uzun yıllardır bilinen bitkisel bir ilaçtır ve özellikle akut kabızlıklarda önerilir. Ancak 10 günden uzun sürelerde kullanılması önerilmez. Çünkü zamanla kişi sinameki olmadan dışarı çıkamaz olur. Aslında sinameki içeriği yüzünden bağırsak hareketlerini indükleyen bir yapıya sahiptir.